U lành tuyến giáp: nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị

U lành tuyến giáp là bệnh khá thường gặp ở người lớn tuổi. Tuy đa số u là lành tính nhưng vẫn có những u ác tính có thể tiến triển thành ung thư nên người bệnh không được chủ quan mà phải điều trị sớm ngay từ khi phát hiện bệnh.

U tuyến giáp lành tính là gì?

Tuyến giáp là một bộ phận sản xuất ra các hormone cho cơ thể người nằm trước cổ và dưới đáy họng. U tuyến giáp là tình trạng phát triển một khối mô hoặc tế bào tập trung ở khu vực này làm thay đổi các chức năng của tuyến giáp, gây mất thẩm mỹ cho người bệnh

Tùy vào kết quả sinh thiết và hình ảnh khi chụp chiếu, u tuyến giáp có thể là các khối lành tính hoặc ác tính như ung thư tuyến giáp. Trường hợp u ác tính rất ít thấy, chỉ khoảng 4 – 7 %, còn lại đa số là u tuyến giáp lành tính.

Bệnh u tuyến giáp lành tính thường xảy ở người cao tuổi và đa phần ở phụ nữ. Bệnh có thể là u dạng tuyến của tuyến giáp, viêm tuyến giáp, bướu giáp đa nhân và u nang tuyến giáp.

Dấu hiệu nhận biết bệnh u tuyến giáp

U tuyến giáp lành tính thường không có triệu chứng rõ ràng. Trường hợp một vài khối u phát triển quá lớn sẽ có những biểu hiện như:

• Phần cổ sưng lên, sờ thấy có u cục
• Bệnh nhân cảm thấy khó thở hoặc nuốt nghẹn do u đè vào khí quản hoặc thực quản
• Khàn giọng và ho khan kéo dài
• Đau trong họng hoặc cổ

Một số trường hợp, do các u sản sinh ra nhiều thyroxine, một loại hormone của tuyến giáp thì có thể gây ra một số triệu chứng cường giáp như:

• Tăng tiết mồ hôi
• Giảm cân không rõ nguyên nhân
• Luôn có cảm giác buồn nôn
• Run tay
• Nhịp tim thường nhanh và loạn nhịp

Những biểu hiện trên có thể là dấu hiệu của một vài bệnh khác nên ngay khi cảm thấy có bất thường, người bệnh cần đi khám ngay để được chẩn đoán bệnh chính xác nhằm đưa ra phương pháp điều trị kịp thời, hiệu quả.

U tuyến giáp có thể gặp ở mọi đối tượng đặc biệt là phụ nữ lớn tuổi

Nguyên nhân gây u tuyến giáp

Bệnh u tuyến giáp lành tính có thể gây ra do một vài nguyên nhân sau:

– Thừa/ thiếu i-ốt

Việc thừa hoặc thiếu i-ốt liên quan trực tiếp đến các bệnh về tuyến giáp, trong đó có u tuyến giáp. Nếu tiêu thụ quá nhiều i-ốt sẽ gây hiện tượng cường giáp. Còn nếu tiêu thụ quá ít i-ốt sẽ gây nên tình trạng suy giáp. Theo khuyến cáo, mỗi người trưởng thành nên tiêu thụ khoảng 150mg i-ốt mỗi ngày.

– Mô tuyến giáp tăng sinh quá mức

Sự tăng sinh quá mức này được xem là u dạng tuyến của tuyến giáp. Tuy nhiên, nguyên nhân này không quá nghiêm trọng vì nó không gây ung thư. Một số u dạng tuyến của tuyến giáp có khả năng sản sinh hormone giáp ngoại lai quá mức kiểm soát sẽ gây nên hiện tượng cường giáp.

– Viêm tuyến giáp mạn tính

Viêm tuyến giáp mạn tính có thể dẫn đến bướu giáp nhân, làm suy giảm hoạt động của tuyến giáp hay còn được gọi là nhược giáp.

– Nang giáp

Nang (các khoang chứa dịch) là loại phổ biến trong các loại u dạng tuyến của tuyến giáp. Thông thường những u này là lành tính, thỉnh thoảng mới chứa các thành phần ác tính.

– Bướu giáp đa nhân

Đây là thuật ngữ được sử dụng để miêu tả sự tăng sinh của tuyến giáp do thiếu i-ốt hoặc rối loạn tuyến giáp. Mỗi bướu đa nhân lại gồm nhiều bướu nhỏ khác nhau.

Đối tượng có nguy cơ cao bị u tuyến giáp

Ai cũng có thể mắc bệnh u tuyến giáp nhưng bệnh thường xảy ra ở nữ giới nhiều hơn nam giới và với những người lớn tuổi. Tuy nhiên, nếu bạn là một trong những đối tượng dưới đây thì nguy cơ mắc u tuyến giáp lành tính sẽ cao hơn.

• Hệ miễn dịch yếu: Sẽ khiến nội tiết tố của cơ thể thay đổi và làm tăng nguy cơ bị các bệnh lý về tuyến giáp
• Tiền sử gia đình: Nếu trong gia đình có người mắc bệnh về tuyến giáp thì nguy cơ bạn mắc căn bệnh này sẽ cao hơn những người bình thường khác
• Tiền sử bản nhân: Nếu bạn từng mắc bệnh về tuyến giáp hoặc đã từng làm phẫu thuật, xạ trị có gây ảnh hưởng đến tuyến giáp thì nguy cơ bị u lành tuyến giáp cũng cao hơn
• Tác dụng phụ của thuốc: Sử dụng một số thuốc ức chế miễn dịch hay các loại thuốc kháng virus có khả năng bị u tuyến giáp. Ngoài ra những người tiếp xúc với bức xạ hay trong các cuộc thử nghiệm hạt nhân cũng có nguy cơ mắc bệnh cao hơn người bình thường.

Thông qua siêu âm có thể phát hiện các khối u ở tuyến giáp

U tuyến giáp lành tính có phát triển thành ung thư tuyến giáp không?

Ung thư tuyến giáp là bệnh nguy hiểm, có khả năng đe dọa đến tính mạng của người bệnh nếu không được phát hiện và điều trị sớm. Vì vậy rất nhiều người lo lắng không biết liệu u tuyến giáp có phát triển thành ung thư hay không?

Không phải ai mắc u tuyến giáp cũng tiến triển thành ung thư mà tỉ lệ này rất thấp. Vì vậy người bệnh không cần quá lo lắng. Tuy nhiên cũng không nên chủ quan mà hãy thăm khám bác sĩ thường xuyên để nắm bắt tình hình sức khỏe và phát hiện bệnh sớm để đưa ra biện pháp chữa trị kịp thời, hiệu quả. Theo thống kê, cứ 5 người bị ung thư tuyến giáp thì có 1 người có tiền sử bệnh liên quan đến tuyến giáp.

Chẩn đoán u lành tuyến giáp

Việc chẩn đoán u tuyến giáp giúp loại trừ khả năng gây ung thư và nắm bắt được tình hình sức khỏe, cũng như kiểm tra một số chức năng bình thường của tuyến giáp.

Chẩn đoán lâm sàng

Thông qua các biểu hiện lâm sàng như cảm thấy đau và khó nuốt. Khi nuốt các khối u có kích thước lớn sẽ dịch chuyển lên xuống, có thể nhìn thấy bằng mắt thường. Ngoài ra, còn có một số dấu hiệu như run tay, nhịp tim nhanh…

Chẩn đoán cận lâm sàng

• Xét nghiệm: Xét nghiệm định lượng thyroxin (hormone tuyến giáp) và hormone kích thích tuyến giáp giúp đánh giá chức năng và các bệnh lý về tuyến giáp.
• Siêu âm: Thông qua siêu âm sẽ nhìn thấy được hình dạng và kích thước của các u tuyến giáp.
• Sinh thiết: Kỹ thuật này giúp xác nhận có sự tồn tại của ung thư hay không và giúp phân biệt u lành tính với u ác tính. 

Có nên điều trị u tuyến giáp lành tính?

U tuyến giáp tuy lành tính nhưng theo thời gian có thể tăng lên về kích thước, chèn ép các cơ quan xung quanh, ảnh hưởng lớn đến cuộc sống và hình ảnh của người bệnh.

Khi u chèn ép vào thực quản, gây khó khăn trong quá trình ăn uống thức ăn; chèn ép vào khí quản làm người bệnh khó thở, khàn giọng. Khối u khi lồi ra ngoài gây mất thẩm mỹ, vướng víu khi vận động.

Lâu ngày, người bệnh u tuyến giáp lành tính không điều trị dứt điểm, u có thể gây ra các biến chứng như: Viêm tuyến giáp và rối loạn chức năng tuyến giáp. Lúc này, phẫu thuật là biện pháp phù hợp được các bác sĩ tiến hành nhằm giúp người bệnh trở lại cuộc sống bình thường và diện mạo trước khi mắc bệnh.

**Lưu ý: Những thông tin cung cấp trong bài viết mang tính chất tham khảo, không thay thế cho việc chẩn đoán hoặc điều trị y khoa. Người bệnh không được tự ý mua thuốc để điều trị. Để biết chính xác tình trạng bệnh lý, người bệnh cần tới các bệnh viện để được bác sĩ thăm khám trực tiếp, chẩn đoán và tư vấn phác đồ điều trị hợp lý cũng như kê đơn thuốc hiệu quả tốt nhất.

PHÒNG KHÁM ĐA KHOA BÁC SĨ GIA ĐÌNH DOCTOR HELP KHÁM CHỮA BỆNH TẠI NHÀ VÀ TẠI PHÒNG KHÁM

CN BMT: 59 Y Wang, P. Eatam, Tp Buôn Ma Thuột, Đăk Lăk

CN Sài Gòn: 57 An Điềm , Phường 10, Quận 5, Tp Hồ Chí Minh

Điện thoại: 0898 355 365 – 0898 355 345